Шергакан марий калык!   Марий Мер Каҥаш лÿм дене Марий тиште кече дене саламлем. Марий тиште кече — уло марий калыкын йылме дене кылдалтше пайремже. 1775 ийыште Петербургышто «Сочинения, принадлежащие к грамматике черемисского языка» книгам савыктен лукмо. Тиде книга марий тиштын тӱҥалтышыжлан шотлалтеш. Тушко чылаже тӱжем наре мутым пуртеныт. Марий Элыште Тиште кече — 1998 ий годсек кугыжаныш пайрем. …
2017 ийын кылме (ноябрь) тылзын 25 кечыштыже Марий форумын шыже сессийжым Марий Элысе У Торъял районышто эртарыме. Тидлан Мер Каҥаш вуйвер ончылгоч паша кышкарым ямдылен. Поснак кугу пашам У Торъял районысо мервуй, «Марий калык конгрессын» районысо пӧлкажым вуйлатыше, районысо депутат-влак погынымашын предсдательже Небогатиков Евгений Викторович виктарен. Марий форум районым вуйлатыше марий пӧръеҥ – Василий Васильевич …
  85 ийым темыше чолга марий еҥ-влакым: — Данилов Виктор Петровичым. 1932 ий 7 декабрьыште Тула областьысе Новая Стройка посёлкышто шочын. Марий композитор, Марий АССР искусствын сулло пашаеҥже (1986), Россий Композитор-влак ушемын еҥже (1972), Олык Ипай лӱмеш молодежный премийын лауреатше (1980), Марий Элын кугыжаныш премийын лауреатше (1982). 1974 ийыште «Марий памаш» ансамбльым чумырымаште тыршен. Тудын …
18 ноябрьыште Озаҥ оласе Калык-влакын Келшымаш пӧртыштӧ Татарстан Республикыште марий-влакын калыкле-тӱвыра автономийжын визымше погынжо эртен. Тушто 12 район гыч делегат-влак лийыныт. Тиде кечынак Озаҥ оласе марий-влакын чумырымо НКА-н 25 ияш лӱмгечыжым палемдыме. «Те супер улыда, марий-влак!» Ныл шагат утла шуйнышо погын жапыште саламлыме шомакат лийын, мер пашаште шумо сеҥымаш да лекше тӱрло йодыш нергенат икте-весым …
  17-18 ноябрьыште Карелийыште «Марийцы под небом Карелии» фестиваль эртаралтын. Ты мероприятий «Содружество народов Карелии» мер организацийын «Десять в квадрате» проектше почеш лийын да Петрозаводскысо «Акрет мари» (вуйлатышыже – Войтович Алевтина) ансамбльлан лу ий теммылан пӧлеклалтын. Фестивальын участникше-влак марий калыкын тӱвыраж дене хореографий ден фольклор мастер-класслаште, йӱла вургем нерген лекцийлаште да творческий коллектив-влакын иконцертлаштышт палыме …
Шергакан марий калык! Марий Мер Каҥаш лӱм дене тендам Марий автономийым ыштыме кече да Калыкын икоян улмо кечыж дене уло кумылын саламлем. Нине пайрем-влак кажне еҥын чоныштыжо патриотизм шӱлышым шочыктат, шочмо элым йӧраташ, тӱрлӧ калык дене икоян лияш таратат. Тек тыгай шижмаш-влак шӱм-чоныштыда ӱмыр мучкылан аралалт кодыт. Республикнан да калыкнан историйыштым, тачысе кечым ончалмек, ме …
  85 ийым темыше чолга марий еҥ—влакым: — Александров Назарий Александровичым. Морко район Кугорнӱмбал Шале/ Большой Кулеял ялеш 1932 ий 7 ноябрьыште шочын. Медицине науко кандидат (1971). Писатель, краевед. Марий Эл Республикысе наукын сулло пашаеҥже (1991). — Артюшова Екатерина Фёдоровнам. Звенигово район Какшамарий ялеш 20 ноябрьыште шочын. Марий АССР-ысе просвещений министр (1982-1988). Марий АССР Верховный …
  26 октябрьыште Мер Каҥаш вуйверын черетан погынымашыже эртаралтын. Тушто икмыняр йодышым ончымо. Икымше йодыш Марий форумым ямдылыме шотышто лийын. Вуйвер пунчалын: Марий форумын шыже сессийжым 2017 ийын кылме (ноябрь) тылзын 25 кечыштыже У Торъял районышто эртараш пунчалын. Кокымшо йодыш. 1 ноябрьыште В. М. Васильев лӱмеш Марий шымлыше институтышто (Йошкар-Ола, Красноармейский урем, 44-ше №-ан пӧрт) …
2017 ий идым тылзын 6-шо кечынже Провой вел Какшамарий школын ончычсо директоржо Осипов Фёдор Петрович лӱмеш шарнымаш оҥам почмо. Фёдор Петрович Виче кундемыште шочын, Озаҥысе гимназийым, Озаҥ университетын историй да филологий факультетшым «визытанлан» тунем лектын да Какшамарий школышко толын. Тыште 1922 ий гыч 1937 ий марте директорлан пашам ыштен. Осиповым «Марий Макаренко» манын лӱмденыт. Погымо …
  2017 ий шыжа / октябрь тылзын 13-шо кечынже Пошкырт кундемын Янаул район Тумна селаште Марий калыкын икымше погынжылан 100 ий темме вашеш мероприятий-влак лийыч. Ме палена: марий просветитель Валериан Васильев-Ӱпымарий лач ты селаште 1902 ийыште шочын. Марий калыкын икымше погынышто лиймыж годым Валериан (шочмо лӱмжӧ Темьян) эше самырык лийын, Озаҥысе учительский семинарийыште тунемын. Тыгай …
Тений идым (сентябрь) тылзын 27-30 кечынже Сыктывкарыште (Коми Республик) Россий Федерацийысе финн-угор калык-влакын погынышт эртен. Тудым Российысе финн-угор калык-влакын ассоциацийже (АФУН РФ) чумырен. Тушко Марий кундем гыч шымлызе, краевед, туныктышо, журналист, кугыжаныш да мер пашаеҥ, культурышто тыршыше, адвокат, пашадыме еҥ-влак (чумыржо 23 еҥ) миеныт.Погынышто марий мер пашам, тыгак финн-угор калык-влакын тӱвыраштым, йылмыштым, йӱлаштым аралыме да …
  Идым тылзын 23-шо кечынже Татарстан Республик Агрыз район Буймо села марий калыкын талантан еҥже-влакын погынымо верышкыже савырнен. Тысе тӱвыра пӧртыштӧ регион-влак кокласе «Йоҥгалт, гармонь йӱк!» фестиваль эртаралтын.   Марий семым йӧратыше самодеятельный мурызо да гармоньчо-влак Буймышко ынде кумшо гана чумыргеныт. Тушто шке мастарлыкшым Башкортостан, Удмуртий, Марий Эл, Татарстан Республикыла ден Свердловск область гыч 42 …
    2017 ий идым тылзын 18-ше кечынже Татарстан Республик Менделеевск район Элнет кундемын ик эн чолга марийже – Татарстан Республикысе культурын сулло пашаеҥже — Мальгин Геннадий Александрович 65 ийым темен. Ты лӱмгечым вашлийме да творчествыжлан 40 ий темме лӱмеш 22 сентябрьыште Элнет тӱвыра пӧртыштӧ «Йолташ-влак коклаште» усталык касше эртен. Татарстанысе Асаново совхоз техникумым «Агроном» …
85 ийым темыше чолга марий еҥ-влакым: — Шамыкаев Шамрат Шамыкаевичым. Пошкырт кундем Калтаса район Качмаш ялыште 1932 ий 10 октябрьыште шочын. Марий онаеҥ. Марий калыкын VII погыныштыжо (2004 ий) – делегат, Марий калыкын IV погыныштыжо (2012) эскерыше лийын. 80 ийым темыше чолга марий еҥ—влакым: — Богданов Фёдор Лукьяновичым. Морко район Сапуньжо / Сапуньжа ялеш 1937 …
  Карелий Республикыште марий-влакым «Карелийысе марий-влак» мер организаций иктеш уша. Тудо 2010 ий годсек пашам ышта. Мер организацийым Асессоров Михаил Алексеевич вуйлата. Кодшо кечылаште тудын «Линия жизни. Жизненный путь человека из поколения победителей» книгаже ош тӱням ужын. Тиде савыктышыште Кугу Отечественный сарын ветеранже Синицин Георгий Сергеевичын пӱрымашыж нерген ойлалтеш. Марий кундемын эргыже Карело-Финский ССР, Ленинград …
Сорла (август) тылзын 24-ше кечынже Йошкар-Оласе Мер-политик рӱдерыште Мер Каҥашын вуйверже погынымашым эртарен. Тушто икмыняр йодышым ончен лекме. Эн ончычак погынышо-влак Икымше оналмаш Мочаев Валерий Александровичын марий мер толкын-влак дене вашкылым кучымо да тудым пеҥгыдемдыме паша шотышто каласкалымыжым колыштыныт. Тудо палемден: «Мемнан кундемыште куд мер толкын пашам ышта: Марий Мер Каҥаш, «Марий ушем», «Марий калык …
— 90  ийым темыше чолга марий еҥым: — Пряников Геннадий Дмитриевичым. Шернур район Мустай / Мустаево ялеш 1927 ий 10 сентябрьыште шочын. Йошкар-Оласе 1-ше №-ан музыкально-художественный школын директоржо (1965-1989). МАССР-ын сулло туныктышыжо (1975). Трудовой Йошкар тисте орденым пуэныт. 80 ийым темыше чолга марий еҥым: — Антипин Аркадий Яковлевичым. Кужэҥер район Чодраял ялеш 1937 ий 8 сентябрьыште шочын. …
  Волжск районысо Пӧртанур ялысе тӱвыра пӧрт пырдыжыште кумшо шарнымаш оҥам почмо. Тылеч ончыч тыште тиде ялынак чапланыше эргыже, республикысе кугыжаныш пашаште кужу жап тыршыше, писатель семынат ойыртемалтше Николай Рыбаковлан, поэт Александр Селинлан шарнымаш оҥа лийын гын, 12 июльышто йылмызе, филологий наукын докторжо Леонид Петрович Грузовлан торжественно почмо. Шанче тӱняште шымлыме пашаж дене келге кышам …
  2017 ий 16 июньышто Марий Эл Республикын сулло художникше Боголюбов Валерий Алексеевич илыш гыч каен. Боголюбов Валерий Алексеевич Морко район Ильинский почиҥгаште 1954 ий 4 январьыште шочын. Чебоксарысе художественный училищым (1973), И.Е.Репин лӱмеш живопись, скульптур да архитектур институтым (1982) тунем лектын. 1982 ий годсек Йошкар-Оласе художественный училищыште «Рисунок», «Живопись», «Композиций» предметла дене туныктен. Россий …
  2017 ий сӱрем тылзын икымше кечынже Пермь кундем Октябрьский район Тляково ялыште Пеледыш пайрем эртен. Урем-влак дене пайрем колонно ошкыл эртен. Тыгодым ялыште илыше кажне сурт гыч оза-шамыч национальный кочкышышт дене вашлияш лектыныт. Варажым тудым кужу ӱстембалышке шынденыт. Пайрем эртарыме верыште капкам ыштыме. Тушто кажне еҥым марий вургеман ӱдырамаш-влак – Апонасова Екатерина Леонидовна, Москина …
  2017 ий сӱрем кечын 8-ше кечынже слётын участникше-влак X тÿнямбал «Кугезе мланде» фестивальыште лийыныт. Тиде фестивальыш тÿрлö регионла гыч ушненыт: Киров, Угарман (Нижегородский), Татарстан кундем, Донецк калык республике, да мутат уке, Марий Элын тÿрлö районлаж гыч. Эн ончычак мутым Марий Эл вуйлатышын пашажым жаплан шуктышо Александр Александрович Евстифеевлан пуэныт. Тудым йÿла почеш кинде-шинчал дене …
    75  ийым темыше чолга марий еҥым: — Морозов Николай Алексеевичым. Параньга район Кугу Пумарий / Елеево ялеш 1932 ий 19 июльышто шочын. «Елеевский» совхозын механизаторжо (1962-2002). Кум орденан. Сайын пашам ыштымыжлан тракторым пӧлекленыт (1992).   70 ийым темыше чолга марий еҥ-влакым: — Васильева Нина Порфирьевнам. Звенигово район Какшамарий / Кокшамары ялеш 1947 ий …
  Марий самырык тукым слётын кумшо кечынже жап пеш писын эртен кайыш. Тунеммаш семинар «Бизнес шонымашым илышыш шыҥдарымаш» лӱмдалтын. Йошкар-Ола гыч толшо бизнес-тренер, коучер Татьяна Лебедева слётчик-влаклан пайдале лекцийым эртарыш. Тудо кузе бизнес-идейым шочыкташ, илышыш шыҥдараш йӧн-влакым кычалаш, йодыш-влаклан вашмутым муаш туныктыш. Тыгак Татьяна пеш оҥай шонымашым каласыш: «Тендан ончыкылык пашада келша гын, тыршен тунемза, …
  2017 ий сӱрет тылзын 5-ше кечыже шинчымашым погымо кече ыле. Эн ончычак «слётчик-влак» Садовин Игорь Геннадьевичын эртарыме «Брендинг территории» лекцийышкыже чумыргеныт. Ӱдыр-рвезе-влак шке илыме верыштын паспортыштым ямдыленыт: ял лӱмым ончыктеныт, тудо мом ончыктымыжым умылтареныт, мыняр пӧрт, библиотек, школ улмым, могай ийготан калык рашемденыт, вер-шӧр ойыртемже нерген возеныт, тукымышто кӧ дене кугешнымыштым, мом ялыште уэмдаш …
  Ӱдыр-рвезе-влак тÿрлö регионла гыч толыныт: Татарстан, Одо, Свердловск, Пермь, Киров, Пошкырт, Ханты-Манси кундем да Марий Элын чыла гаяк районжо. Эн кугу делегаций Пошкырт кундем гыч толын: 15 еҥ.    Слётым почмаште кажне кундем шке мастарлыкшым ончыктен: кö мурен, кö куштен, ала-кö почеламутым лудын. Саламлаш ятыр уна погынен: «Российысе марий-влак» федерал калыкле—тӱвыра автономийын председательже Лариса …
  Сӱрем тылзын 4-ше гыч 10-шо кечыж марте Килемар район Церкысола /  Арда селаште Марий самырык тукымын IХ слётшо эрта. Ты гана тудо «Шочмо кундем – кугезе мланде» темылан пӧлеклалтеш.  Слётын девизше: «Пушеҥгын вийже — вожышто, калыкын — у тукымышто». Тушто самырык-влаклан этнотуризмым вияҥдыме, амалкалче (бизнес) паша, мер пашам шуктымо шотышто туныктат, этнокультур шотышто проект-влакым …
Пеледыш тылзын 23-шо — 25-ше кечылаштыже М.Шкетан лӱмеш Марий драме театрыште финн-угор драматург-влак вашлийыныт. Нунылан «Усталыкым вияҥде» курс эртаралтын. Тиде проект Финляндийысе М.А. Кастрен Обществын полшымыж дене шукталтын. Курсым режиссёр, драматург, Карелий Республикысе искусствын сулло деятельже Пронин Сергей Сергеевич вӱден. Чылаже 17 еҥ погынен, нунын коклаште марий режиссёр-влак – Алексеев Роман Юрьевич, Ямаев Алексей Анатольевич, …
  2017 ий пеледыш тылзын 2-шо кечынже Марий Эл Республикым вуйлатышын пашажым жаплан шуктышо Евстифеев Александр Александровичын пунчалже почеш, театр сымыктышым вияҥдымашке кугу надырым пыштымыжлан да шуко ий пашам ыштымыжлан М.Шкетан лӱмеш Марий драме театрын артистше Яковлев Эдуард Ивановичлан «Марий Эл Республикын сулло артистше» почётан лӱмым пуымо. Яковлев Эдуард Иванович 1976 ий 22 ноябрьыште Морко …
                                  Пеледыш тылзын 17 кечынже Йошкар-Олана волгалтын ыле: уло марий тӱня Пеледыш пайремым палемден. 10 шагат эрталтымек Ленин лӱмеш тӱвыра пӧрт воктене тӱрлӧ кундем гыч толшо делегаций-влак погыненыт ыле. А вара 11 шагатлан тӱрлӧ тӱсан марий тувыран еҥ-влак колонно …
Сӱрем але шырка тылзын 4-ше гыч 10-шо кечыж марте Килемар район Церкысола / Арда селаште Марий самырык тукымын IХ слётшо эрта. Ты гана тудо «Шочмо кундем – кугезе мланде» темылан пӧлеклалтеш. Слётын девизше: «Пушенгын вийже — вожышто, калыкын — у тукымышто». Индешымше слётышто этнотуризмым вияҥдыме, амалкалче паша, мер пашам шуктымо шотышто туныктат, этнокультур шотышто проект-влакым …
  Общие положения IХ Всероссийский слет марийской молодежи (далее — Слет) проводится целях реализации Указа Президента Российской Федерации  от 19.12.2012 № 1666 «О Стратегии государственной национальной политики Российской Федерации на период до 2025 года». Учредителями Слета являются Министерство культуры, печати и по делам национальностей Республики Марий Эл, Министерство образования и науки Республики Марий Эл, Всемарийский Совет …
ПЕЛЕДЫШ ПАЙРЕМ-2016. Лӱмлӧ пӧлек-влак / Именные подарки. Шӱдо тале марий деч — шӱдӧ пӧлек. 47 еҥ деч пӧлек погынен. Абдулов. Журналист. Кугу Соказа. Книга-влак (шуко). Актанаев. Калык артист. Йошкар-Ола. В. Колумбын вич томжо. Александров. Оньыжа. Сотнур. Колым кучаш ӱзгар Аптышева. Бизнесъеҥ. Изи Тавра. Компьютер ӱстел. Васюков. Бизнесъеҥ. Ӱлыл Качмаш. Окса пӧлек. Гайсин. Оналмаш. Тошто Яш. …
  Поро кече, чолга марий айдеме! Теве 17 пеледыш кечын Йошкар-Олаш Пеледыш пайрем толеш. Шкенан калыкнан йӧратыме пайремже. Поян программе ямдылалтын, шуко еҥ, уна толыт, мотор игече лийшаш. Тыгак поян, шуко да мотор пӧлек-влак лийшаш улыт! Вара веле пайремна тичмаш лиеш. Пӧлек ситышын лийже манын, Марий Мер Каҥаш акцийым увертара: «100 марий деч — 100 …
    17 июньышто Йошкар-Олаште Пеледыш пайрем лиеш. Икымше гана ты пайрем 1920 ий ага / май тылзын 27-ше кечынже Шернурышто лийын да Йошкар пеледыш пайрем маналтын. Тудым эртарымаште туныктышо, драматург Конаков Александр Фёдоровичын надырже моткоч кугу. А марий пайрем-влакым эртараш Пӱрӧ олаште эртыше Марий калыкын икымше съездыштыже палемденыт. А Краснококшайскыште Пеледыш пайрем 1923 ий …
Пеледыш тылзын икымше кечылаштыже Пошкырт кундем марий тӱвыра рӱдерыш савырнен ыле. Башкортостан правительствын посна пунчалже дене келшышын, республикыште икымше Марий погынлан 100 ий теммылан пӧлеклалтше пайрем кече-влак эртеныт.                  ПОШКЫРТ мландыште Марий тӱвыра кечым 31 майыште Нефтекамскыште «Марий Эл» кугыжаныш ансамбльын кугу концертше дене почыныт. Эрлашыжым Пӱрӧ (Бирск) оласе краеведений тоштерыште Йошкар-Ола гыч …
  2017 ий ага / май тылзын 28-ше кечынже Курыкмарий район Пайскырык / Пайгусово школышто Игнатьев лудмаш эртен. Тудо филологий науко доктор, МарГУ-н почётан профессоржо Лидия Петровна Васикован шочмыжлан 90 ияш лӱмгечыжлан пӧлеклалтын. Игнатьев лудмаш кажне ийын эртаралтеш. Тений тудо латкшымше гана лийын да «Курыкмарий-влак поликультурный пространствыште» шанче-практик конференций форматыште эртен. Тушко Марий Элысе тӱвыра, …
2017 ий ага тылзын 26-шо кечынже Татарстан Республикысе марий-влакын калыкле-тӱвыра автономийжым вуйлатыше, Агрыз район Кӧлегеш школым вуйлатыше Третьяков Олег Александрович 60 ийым тема. Саламлена! Третьяков Олег Александрович Татарстанысе Агрыз район район Кӧлегеш ялыште 1957 ийыште шочын. Ижевскысе (Удмуртий) ялозанлык институтым (1984), Н.К.Крупская лӱмеш Марий пединститутын технолого-экономический факультетшым (1999), ты институт пеленысе аспирантурым (2001) тунем лектын. …
  Марий Эл Республикын икымше президентше Зотин Владислав Максимовичлан 22 майыште 75 ий темын. Тиде лӱмгече дене Тендам, Владислав Максимович, алал кумылын саламлена, тазалыкым, кужу ӱмырым тыланена. Зотин Владислав Максимович президентлан 1991 ий 24 декабрь гыч 1997 ий 5 январь марте пашам ыштен. Республикнам вуйлатыме жапыштыже шуко сай вашталтыш лийын: Марий АССР-ым Марий ССР-ыш, а …
  2017 ий пеледыш / июнь тылзын 3-шо кечынже Свердловск областьыште марий калыкын «Ага-Пайрем» фестивальже Ачит район Марий Карший ялыште эртаралтеш. Тушто тӱрлӧ жанр дене пашам ыштыше марий коллектив, посна мурызо, творческий еш-влак участвоватлен кертыт. Чот шотыштат нимогай чарак уке. Фестиваль тыгай номинацийла дене эрта: «Муро», «Куштымаш», «Семӱзгар дене шоктымаш», «Кидмастар-влакын олашт». Мурышо ансамбль ден …
Удмурт Республикыште марий калыкын Семык пайремже тений пеледыш / июнь тылзын 10-шо кечынже Грах район Почиҥга / Иж-Бобья ялыште эрта. Тысе марий-влак Семыкым кугу пайремлан шотлат, Пеледыш пайрем семынак аклат да ятыр уна-влакым вучат. Сандене одо марий-влак ты гана Удмурт Республикым вуйлатышын пашажым жаплан шуктышо Бречалов Александр Владимировичым ӱжыныт. Тудо толаш сӧрен. Тыгак Татарстан, Башкортостан, …
2017 ий ага/май тылзыште «Татармультфильм» ушем «Волжские богатыри» книгам савыктен луктын. Тушто татар-влакын Камыр-батыр, руш-влакын Вольга, марий-влакын Маршан, удмурт-влакын Селта, мокша ден эрзя-влакын Сабан, чуваш-влакын Иван-батыр персонажышт нерген йомак-влакым пуртымо. Эн ончыч «Татармультфильм» Юл кундемысе нине патыр-влак нерген икмыняр мультфильмым ямдылен. Нуно кум йылме дене ышталтыныт: татарла, рушла да национальный герой-влакын йылмышт дене. Марла мультфильмын …
Тений 27-30 сентябрьыште Сыктывкарыште Российыште илыше финн-угор калык-влакын VI погынжо эрта. Кодшо кечылаште погынын пашаче группыжо погынен. Тудым Коми Республикын Правительстве председательжын икымше алмаштышыже Максимова Лариса Владимировна вуйлата. Эртыше заседанийыш тӱрлӧ министерствын, верысе кучемын еҥышт, тӱвыра, сымыктыш да туныктыш тӧнеж-влакын вуйлатышышт да мер пашаеҥ-влак толыныт, погынлан ямдылалтме йодышым каҥашеныт. Тыгодым тӱҥ площадкым рашемдыме: финн-угор калык-влакын …
Пагалыме марий-влак! Марий Мер Каҥаш лÿм дене чыладамат алал кумылын кугу марий пайрем — Марий талешке кече — дене саламлем! Тӱнямбалне чыла калыкын жаплыме пайремже уло. Тений ме Марий талешке кечым коло шымше гана палемдаш тӱҥалына. Тудым ынде Марий Элыште веле огыл, пÿтынь марий тÿняште кумдан палемдат. Тугеже кызытсе саманыште кажне марий еҥын чоныштыжо акретле …
Россий печать кече дене шокшын саламлем. Марий Элыштына 100 утла печать савыктыш уло. Тыгак марла лекше газет-влак элнан вес кундемлаштыжат лектын шогат. Мутат уке, тачысе илышыште тÿшка-увер йöн (СМИ) деч посна илышнам огынат уж. Радио, телевидений умбакыже вияҥыт. Интернет илышыш шыҥен пурен. А Российыште икымше «Ведомости» газет 314 ий ондакак ош тÿням ужын.
В 2017 году исполняется 100 лет со дня проведения I Съезда марийского народа. В Марий Эл создан организационный комитет по подготовке и проведению мероприятий, посвящённых к этой дате. На одном из заведений оргкомитета (7 декабря 2016 г.) утверждён план мероприятий. План мероприятий, посвящённых 100-летию I Съезда марийского народа — СКАЧАТЬ.
Идалык тÿҥалтыште марий калык Шорыкйол пайремым палемда. Тудо 2017 ийыште 6-13 январьыште эрта.  Кузе палемда Шернур кундемысе «Марий кумалтыш» общиным вуйлатыше Вячеслав Мамаев, Шор-йол (Шорыкйол) – марийын ик эн кугу пайремже. Тудлан калык ончылгочак ямдылалтеш. Чыла чер-осалым яндар памаш вӱд дене мушкын колташ манын, марий-влак ошыгечынже мончаш пурат, лум гай ош тӱсан ару тувыр-йолашым чият. …
Марий калыкын I погынжын 100 ияш юбилейжым ямдылыме да эртарыме шотышто паша кышкарым 2016 ий 27 декабрьыште Марий Мер Каҥаш вуйвер погынымаште ончышт. У идалыкыште «Урал марий: историй да кызытсе илыш» марий форумым, Мер Каҥашын шошо сессийжым Свердловск кундемыште эртараш палемдыме. Ончычсо семынак Талешке кечылан пöлеклалтше «Талешкым шарналтен…» декаде, «Изи мöр пеледыш» пайрем, Марий самырыктукымын …
У ийым у пиал, у сеҥымаш дене кылдена. Йомак сынан пайрем мыланна у ÿшаным конда, вий-куатым ешара. Тудым эше еш пайрем манына. Чынже денак, ты пагатыште еш, родо-тукым дене вашлияш, икте-весын вачыжым шижаш, ваш-ваш чон кумылым пöлеклаш йöн пÿралтын. Меат, кумда тÿня мучко шарлен илыше марий калык, шкеннам ик еш семын ужшаш улына, вет мемнам …
Марий Оньыжа Эдуард Александров Мер Каҥашын 2016 ийысе паша лектышыжым иктешла. Поро кече, пагалыме марий-влак! Таче мый тендам Марий Мер Каҥашын 2016 ийысе пашаже дене палдарем. Ме тений вӱдшор тылзыште пеш кугу мероприятйым — марий калыкын X Погынжым эртарен колтышна. Эн ондак Погынлан ямдылалтме паша кышкарым ыштыме, пашаче комиссийым погымо. Варажым Марий Элысе районлаште да …
2017 ийыште Марий калыкын I погынжым эртарымылан 100 ий темеш. Жапше годым тиде погын чолга да ушан еҥ-влакым йырже чумырен, мер толкыным вияҥдаш амалым ыштен. Эртыме корнынам шарнышаш улына, йылмынам, тÿвыранам аралымашке надырым пыштыше шанчызе-влакымат палыман. Тыгай еҥ-влак кокла гыч иктыже – Орлов Николай Матвеевич. Тудо Марий калыкын II погыныштыжо лийын, кугурак-влаклан «У куралше» икымше …
70 ий ожно Марий Элыштына Калык усталык рÿдер шочын. Тудо таче мыланна Республикысе калык усталык да культурканыш паша шотышто шанче-методик рÿдер семын кумдан палыме да шергын аклыме. Тыгай кÿкшытым лач сай паша дене сулаш лиеш. Тыге, рÿдерын икоян ешыже кызытсе тÿвырам вияҥдымаште, культур пашаеҥ-влакым шуарымаште чот тырша, тÿрлö ийготан еҥ-влаклан кÿлешан мероприятийым эртара. Республикын чыла …
9-10 декабря 2016 г. в городе Йошкар-Оле прошли Марийский форум и осенняя сессия Всемарийского Совета (Мер Канаш). В мероприятиях приняли участие более 100 активистов, в том числе марийские лидеры из всех районов Республики Марий Эл, также регионов компактного проживания народа мари – республик Башкортостан, Татарстан, Удмуртия, Кировской, Нижегородской, Свердловской областей, Югры.
Марий тÿвыра пайрем дене шокшын саламлем. Таче Те Марий тиште кечым, «Ижевск Мари» мер организацийын 25 ияш да «Ош пеледыш» марий муро калык ансамбльын 20 ияш юбилейыштым палемдеда.  Чон куана: калыкна кеч-кушто илыже, кеч-кушто пашам ыштыже, ешым чумырыжо – но шочмо йылмыжым, тÿвыражым арален ила, йÿлам шукта. Тугеже тукымна шуйна, самырык-влак тÿҥалме пашанам шуят манын, …
Марий тиште кече дене уло кумылын саламлем! Марий калыкын икымше грамматикыже 241 ий ожно ош тÿням ужын. 1998 ий годсек Марий тиште кечым кугыжаныш пайрем семын палемдена. Вениамин Пуцек-Григорович, Павел Глезденёв, Иван Григорьевич Иванов, Лидия Петровна Васикова. Нине да моло лÿм эртыме корныштына кугу буква дене возалт кодыныт. Тачысе марий йылмым вияҥдымашке нуно кугу надырым …
2016 ий 6 декабрьыште Марий Оньыжан икымше алмаштышыже (оналмаш), «Марий сандалык – Марийский мир» журналын редакторжо, чолга марий пöръеҥ Валерий Александрович Мочаев 60 ияш лÿмгечыжым палемда. Валерий Александрович Марий кундем Шернур район Корембал ялыште шочын. Марий кугыжаныш педагогике институтым (1982), Российысе кугыжаныш гуманитарий университетым (2003) тунем пытарен. 1987-1991 ийлаште республикысе «Молодёжный курьер» газетын тÿҥ редакторжо …
Регион-влак кокласе марий тÿвыра фестивальым почмо дене шокшын саламлем да тÿвыргö паша лектышым тыланем. Марий Талешке-влакым шарнымаш – суапле да кÿлешан паша. Тыге ме шке эртыме корнынам, историеш кышам кодышо-влакым сайынрак палаш тÿҥалына, самырыктукымымат патриот шÿлыш дене куштена. Таче Одо кундемыште шочын-кушшо, пашам ыштыше кок кугу Талешке ончылно вуйнам савена. Писатель Илья Ломберский (Токмурзин Илья …
2016 ий теле тылзын 9-10  кечылаштыже Йошкар-Олаште (Мер-политик рӱдер) «Марий форум: шыже сессий» эрта. 9 теле (кугарня) 12.00 — 13.00 Регистраций 13.00 – 16.00 «Марий калыкын ончыклыкшо: самырык-влакын ончалтышышт (шонымашышт)» 14.20 – 14.30 Канымаш жап 16.00 – 16.30 Республикысе курчак театрыш куснымаш (Царьградский просп., 35) 16.30 – 18.00 Марий тиште кече пайремым эртарымаш 18.00 – 20.00 «Оналмаш В.А. …
Тачысе илышыште тÿшка уверым шаркалымаш кугу тÿткылыкым, рашлыкым, пеҥгыде да тыматле койышым йодеш. Тыгодым тиде уверым калык деке чын намиен шуктыман. Марий савыктыш-влак коклаште «Ончыко» журнал кугу верым айла. Тудын тÿҥ шонымашыже – кызытсе сылнымут дене палдараш, мер-политике илышым радамлен ончыкташ. Тыште ме сылнымут дене кылдалтше тÿрлö шымлымаш дене палыме лийын кертына. Марий шымлызе, искусствовед, …
В Пелемешском СДК Агрызского района Республики Татарстан состоялся праздничный концерт, посвящённый Дню матери. Средняя и старшая группы артистов подарили прекрасные стихи, юмористические сценки, современные танцы, русские и марийские песни. А какой же концерт без зажигательного национального танца. Изюминкой праздника стало исполнение взрослой группой старинного марийского танца в советующих костюмах. Ведь они тем самым хранят историю …
2016 ий 22 ноябрьыште Мер Каҥаш вуйверын погынымашыже эртыш. Паша радамым Марий Оньыжа Эдуард Александров вÿдыш. Тышке марий мер организаций-влакын вуйлатышыштымат ÿжмö. Вет ончышаш йодыш-влак тачысе пагытлан пеш кÿлешан ыльыч. Нуным пырля чумырген ворандарен колтыман. Тÿҥалтыште чыланат Марий Эл Республикысе тÿвыра, печать да калык-влакын пашашт шотышто министрын алмаштышыже Галина Ширяевам сылне лÿмгечыж дене шокшын саламлышт, …
Председатель Всемарийского совета Эдуард Александров принял участие  в расширенном заседании Правительственной комиссии по реализации Концепции государственной национальной политики Республики Марий Эл. 
Марий Эл Республик (Кужэҥер, Морко, Оршанке посёлкыла, Оршанке район Кугу Ӧрша ял, Звенигово район Сидельниково ял, Курыкмарий район Салымсола), Татарстан Республик (Озаҥ ден Агрыз ола-влак,  Агрыз район Пелемыш, Буймо ял-влак), Свердловск кундем Екатеринбург ола, Одо кундем Ижевск ола ден Карагöл район  Шопкер ял, Пошкырт кундем Караидель район Шопкер ял, Ленинград область Всеволожск ола. Мутат уке, …
Чыландамат Марий Эл Республикынан кечыж дене да тыгак Россий калык—влакын икоян улмо кечышт дене шокшын саламлем. Ме тÿрлö улына. Койыш-шоктыш, йылме, илыш йÿла, тÿвыра кажне калыкын ойыртемалтеш. Но мемнам ушен ик эл, ме илена ик республикыште. Тыге, ваш-ваш келшен, икте-весын пайремышкыже коштын, пырля пашам ыштен, Марий кундемнам тÿзатена. Вет таче кечылан тиде вер – мемнан суртна. Тыште …
4 ноября 2016 года стартует первый Межрегиональный танцевальный флешмоб «Айста, марла кушталтена» («Давайте станцуем по-марийски»). Он начнётся в 13.00 часов по московскому времени. В этот момент заиграет марийская мелодия, и пустятся в пляс все желающие на многих площадках городов и районов Республики Марий Эл, также регионов компактного проживания народа мари. В городе Йошкар-Оле встречаемся в …
2016 ий сорла тылзе тӱҥалтыште чолга ӱдыр-рвезе-влак Россий кӱкшытан VIII марий самырыктукым слётыш ушнышт. Нуно тӱрлӧ кундем гыч лийыч, но пырля, келшен, пашам ыштышт. Чынак, Марий кундемнам, марий калыкнам, марий йылмынам тӱзатыме верч кажне кечын тыршыман. Тыге ме, ты шотышто пашам ворандарен колташ манын, проект-влакым возышна. Ик тыгай проект дене палдараш ямде улына. Тудым VIII …
7 октября 2016 г. в городе Йошкар-Оле прошла презентация проекта «Марийский язык и компьютерные технологии». Проект реализуется Марийским научно-исследовательским институтом языка, литературы и истории им. М.В. Васильева и Республиканским центром марийской культуры. Руководитель — Андрей Чемышев. Его помощники — Геннадий Сабанцев, Василий Семёнов, также лингвистическую поддержку оказывает научно-исследовательский отдел (заведующий Олег Сергеев).
6 октября 2016 г., в день рождения классика, основателя марийской литературы Сергея Чавайна, в Горномарийском районе Республики Марий Эл состоялось выездное заседание президиума Всемарийского Совета – Мер Каҥаш. Само заседание прошло в краеведческом музее им. Н. Игнатьева в деревне Челомкино. Всех поприветствовали первый заместитель председателя Правительства РМЭ, министр культуры, печати и по делам национальностей РМЭ, …
Сылне пайремда дене – Туныктышо кече дене шокшын-шокшын саламлем! Туныктышо мутшак ава манме гай ныжылгын йоҥгалтеш. Кö ок шарне парт коклашке икымше гана шичме татым? Кö монден кертеш икымше туныктышым? Кажне еҥым илыш корныш шогалме пагытыште туныктышо-влак эскерат да виктараш полшат.
Моткоч сылне пагыт, кеҥеж эртен кайыш. Весела кумыл, куан, каныш – чылажат ситышын лийын. Тыгодымак мемнан пашана вораҥын. 2016 ий сорла тылзе тӱҥалтыште чолга ӱдыр-рвезе-влак Россий кӱкшытан VIII марий самырыктукым слётыш ушнышт. Нуно тӱрлӧ кундем гыч лийыч, но пырля, келшен, пашам ыштышт. Чынак, Марий кундемнам, марий калыкнам, марий йылмынам тӱзатыме верч кажне кечын тыршыман. Тыге …
Шинчымаш кече дене шокшын-шокшын саламлем. 1 сентябрьыште иктышт йочасадыш каят, весышт парт коклашке шинчыт. Тыгодым тендан шонымашда – у шинчымашым налаш, уш-акылым вияҥдаш, койыш-шоктышым пойдараш. Тачысе илышыште шинчымаш моткоч шергакан. Тудым ме окса дене огыл висышаш, а пеҥгыде ончыкылык дене кылдышаш улына. Туныктышо-влак, Тендан пашадам кӱкшын аклена. Ончычсо тунемше семын, а ынде ача лиймеке, Тендан …
Сылне пайремда дене шокшын-шокшын саламлем. «Пеледекш» марий калык фольклор ансамбль ынде 45 ий шочмо йылмынам, тÿвыранам, йÿланам аралаш полша. Тиде суапле пашам шуктен шогымылан моткоч кугу тау.
Шочмо кундем ял, ола, посна район гыч тӱҥалеш. 465 ий ончыч Угарман кундемыште  Черномуж ял шочын. Таче Те, тыште шочын-кушшо, илыше калык, ялын волгыдо шочмо кечыжым палемдеда. Кугу пайрем дене Марий Оньыжа семын Мер Каҥаш да чыла марий калык лӱм дене шокшын-шокшын саламлем.
Марий самырыктукымын Россий кÿкшытан VIII слётшо койын лишемеш. Тиде пагытыште программе шотлан кондалтеш, лектор, тренер-влак дене кыл ышталтеш да моло йодышат рашемдалтеш. 11 июль марте Слётыш толаш кумылан-влакын йодмашышт чумыргат. Тугеже тыланетат, йолташ, нерен шинчаш жап уке! 18-30 ияш марий еҥ улат гын, анкете ден презентацийым ыштен колто веле! Анкетым http://mari-arslan.ru сайтыште налаш лиеш. А …
2016 ий 25 июньышто Йошкар-Олаште Регион-влак кокласе «Пеледыш пайрем» эртен. Тушко Марий Элын чыла районжо да марий-влакын илыме тӱрлӧ регионышт гыч шуко калык погынен. Тыгак нуным Марий Оньыжа Эдуард Александров порын саламлен. Кечымучко ола гӱжлен. Могай гына конкурс лийын огыл, мурымаш, куштымаш, икте-весе дене вашлийын мутланымаш…
2016 ий 24 июньышто (пеледыш) Марий Мер Каҥашын II Пленумжо эртыш. Пленумышто кок тӱҥ йодыш каҥашышт. Эн ончычак Марий Мер Каҥашын президиумжым сайлышт. Тушко 13 еҥ пурыш.
2016 ий 22 июньышто Марий Оньыжа Эдуард Александров марий землячествым еҥже-влак дене вашлие. Тӱҥ йодыш: Регион-влак кокласе Пеледыш пайремлан ямдылалтмаш. Марий землячестве-шамыч район делегаций-влакым кинде-шинчал дене вашлийме шотышто мутланышт. Тыгак тӱрлö конкурсышто сеҥыше-влаклан пöлекым кучыктымо шотышто ойлышт. Тений Регион-влак кокласе «Пеледыш пайрем» 25 июньышто Йошкар-Олаште эрта. Тушко Марий Эл Республикын 14 районжо да элнан 9 …
2016 ий 25 июньыште Йошкар-Олаште Регион-влак кокласе «Пеледыш пайрем» лиеш.
Пеледыш пайрем – марий калыкын ик эн йӧратыме, кумдан палемдыме пайремже. Тудо шке йырже шуко еҥым чумыра, марий йылмынам, тӱвыранам да йӱланам аралаш полша. Тыгодым чыла тиде калык поянлыкым самырыктукым коклашке шараш йӧным ышта, нунымат кугезе йӱлам пагален илаш тарата. Шергакан марий калык, сылне Пеледыш пайрем дене уло кумылын саламлем. Пайремна веселан да пайдалын эртыже. …
2016 ий 15-17 июньышто Финляндийын Лахти олаштыже Финн-угор калык-влакын тӱнямбал кӱкшытан VII когрессышт эртен. Тушто Марий Оньыжа Эдуард Александров, Мер Каҥашын еҥже-влак Михаил Васютин, Валерий Мочаев, Александр Гайсин, Алексей Кудрявцев, Павел Бикмурзин, Раиса Попова лийыныт. Конгрессыш толшо кажне еҥын шке калык верч чонжо йӱла. А кузе вес семын? Вет илыш ончыкта, финно-угор-влак коклаште калык шагалем …
 Мемнан Шочмо элна – ик эн виян, поян, мотор, кумда Россий! Тыште пÿртÿсат эн сылне, калык-влакат ваш келшен илат. Ме тиде эл дене кугешнена! Вет лач тыште шочын-кушкынна, илена. Тудым тÿзатымашке шке вийнам пыштен, кертмына да моштымына семын волгыдо илыш верч тыршена.
2016 ийыште Марий самырыктукымын Россий кӱкшытан VIII слётшо 7-11 августышто Марий Эл Республик Оршанке район Кугу Ӧрша школ пелен эрта. Ты гана Слётын темыже марий калыкын икымше Погынжым эртарымылан 100 ияш лӱмгече дене кылдалтеш. Тидын йыр мутланымаш, вашлиймаш, лекций, тренинг-влак лийыт. Проект пашалан посна тӱткышым ойырена, поснак самырык мер толкыным вияҥдыме шотышто. Угыч шке проектна-влакым …
2016 ий 4 июньышто Киров кундем Пижан район Марий Ошай ялыште «Пеледыш пайрем» лиеш. Тиде кечынак Одо кундем Алнаш район Охотничий ялыште Семыкым палемдат. Нине пайрем дене Марий Оньыжа Эдуард Васильевич Александров саламла: — Пагалыме марий калык! Одо, Киров кундемлаште илыше марий-влакым да таче тушко толшо уна-шамычым Семык да Пеледыш пайрем дене саламлем.
«Изи мӧр пеледыш» республикысе йоча пайрем Йошкар-Олаште 2016 ий 1 июньышто эртыш. Тудым вес семынже «йоча Пеледыш пайрем» семынат манаш лиеш. Вет ты шонымашым 2013 ийыште Марий Оньыжа Анатолий Иванов темлен. Тыге тиде сомыл самырыктукымым «Пеледыш пайрем» йӱла дене келгынрак палдараш, марий тӱвыра деке утларак шӱмаҥдаш шукталтын. Икымше гана «Изи мӧр пеледыш» Советский район Ӱншӱр …
«Изи мӧр пеледыш» — национальный праздник для детей проводится третий раз в Республике Марий Эл. Так, 1 июня 2016 года в г. Йошкар-Оле состоится республиканский праздник. Он посвящается Дню зашиты детей. Начало: 12.00. Место встречи: ул. Набережная Брюге, д.1 — Национальная президентская общеобразовательная школа-интернат основного общего образования.
2016 ий ага тылзын 23 да 24 кечылаштыже Йошкар-Олаште «Финн-угор калыкын поянлыкше» III тӱнямбал финн-угор студент форум эртыш. Тушко Германий, Франций, Австрий, Канада да эше Россий Федерацийысе 13 субъект да 22 туныктыш тӧнеж гыч толын коштыч. Тиде форум дене Марий Оньыжа саламлыш. — Шергакан финн-угор студент, аспирант, самырык шымлызе-влак! Тӱнямбал финн-угор студент форумын пагалыме унаже-влак! Марий …
18 мая 2016 г. в Министерстве культуры, печати и по делам национальностей РМЭ прошло совещание активистов, ответственных за организацию и проведение Межрегионального праздника «Пеледыш пайрем» («Праздник цветов»). Его вёл министр культуры, печати и по делам национальностей РМЭ Михаил Васютин. В ходе работы были конкретно утверждены дата проведения и программа праздника.
17 мая 2016 г. в Общественно-политическом центре Республики Марий Эл (г. Йошкар-Ола) прошло совещание рабочей группы по организации и проведению VIII Всероссийского слёта марийской молодёжи. В нём принял участие председатель Всемарийского Совета – Мер Каҥаш (Марий Оньыжа) Эдуард Александров. Так, VIII Всероссийский слёт марийской молодёжи будет проходить 7-11 августа 2016 года в Оршанском районе РМЭ. …
2016 ий 12 майыште Марий Эл Республикысе мер-политик рӱдерыште (Йошкар-Ола) Мер Каҥаш активын погынымашыже эртен. Паша радам почеш, кум тӱҥ йодышым онченыт. Эн ончычак Регион-влак кокласе Пеледыш пайремым ямдылыме да эртарен колтымо шотышто каҥашеныт. Тудым 18 июньышто Марий Элын рӱдолаштыже эртараш палемдыме.
12 майыште Марий Оньыжа Эдуард Васильевич Александровын шочмо кечыже. Тендам, Эдуард Васильевич, Мер Каҥашын еҥже-влак сылне пайремда дене шокшын-шокшын саламлена. Пеҥгыде тазалыкым, волгыдо пиалым, у деч у сеҥымашым, паша лектышым тыланена. Тыгаяк калык пагалыме еҥ лияш, воктенда ӱшанле йолташда-влак эреак лийышт. Ешда кушшо, пеледше, тӱзланыже. Чоныштыда ласкалык озаланыже, шинчада кече гаяк йӱлыжӧ. Волгыдо илыш корным! …
2016 ий 14-16 апрельыште Йошкар-Олаште Марий калыкын X погынжо эртыш. Тушто тыгай пунчалым пеҥгыдемдыме. 1. Марий Мер Каҥашын 2012-2016 ийлаште шуктымо ныл ияш пашажым сайлан шотлаш. 2. Темлымаш-влакым шотыш налын, Марий калыкын Х погынжын резолюцийжым пеҥгыдемдаш. 3. Икымше марий калык погынлан 100 ий теммым шотыш налын, тиде юбилейлан пӧлеклалтше мероприятий программым ышташ Марий Мер Каҥашлан, …
Шочмо кундем ял, ола, посна район гыч тӱҥалеш. 85 ий ончыч Параньга район шочын. Таче Те, тыште шочын-кушшо, илыше калык, районын волгыдо шочмо кечыжым палемдеда. Кугу пайрем дене Марий Оньыжа семын Мер Каҥаш да чыла марий калык лӱм дене шокшын-шокшын саламлем. Параньга район Марий Эл Республикын илышыштыже кугу верым налын шога. Шочмо кундемнам тӱзатымашке, вияҥдымашке …
В Куженерском районе отметили Марий талешке кече – День национального героя. В Районном доме культуры прошли мероприятия, посвящённые Дню национального героя. В доме ветеранов показали фильм «Путёвка в жизнь», где одну из главных ролей сыграл Йыван Кырля. Для школьников были проведены классные часы «Марийские национальные герои и герои нашего времени». Ребята вспомнили марийских национальных героев: …
Наверх